ဘောလုံး Offside: IFAB Law 11 ဖြင့် နမူနာ ၅ ခု ဖတ်နည်း

Offside ဆိုသည်မှာ offside position ဖြစ်နေရုံဖြင့် ပြစ်မှု မဖြစ်ပါ။ ပြစ်မှု ဖြစ်ရန် ကစားသမားသည် ဘောလုံး ကစားသည့်အချိန်တွင် offside position ရှိရမည်၊ ထို့နောက် active play တွင် ပါဝင်မှု ရှိရမည်။ IFAB Law 11.1 က "offside position ဖြစ်ခြင်းသည် ပြစ်မှု မဟုတ်ပါ" ဟု ရှင်းရှင်းလင်းလင်း ရေးထားသည် (IFAB Laws of the Game, Law 11, စစ်ဆေးသည့်နေ့ 2026-10-17)။ ဤဆောင်းပါးတွင် ထိုစာသားကို အခြေခံပြီး နမူနာ ၅ ခုကို ဇယားဖြင့် တွက်ပြထားသည်။
Offside position ကို ဘယ်လို ဖတ်ရမလဲ
Law 11.1 အရ ကစားသမား၏ ခေါင်း၊ ကိုယ်ခန္ဓာ သို့မဟုတ် ခြေထောက်၏ အစိတ်အပိုင်း တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းသည် ဆန့်ကျင်ဘက်အသင်း၏ ဘက်ခြမ်း (အလယ်မျဉ်းမပါ) တွင် ရှိနေပြီး၊ ထိုအစိတ်အပိုင်းသည် ဘောလုံးနှင့် နောက်ဆုံးမှ ဒုတိယ ဆန့်ကျင်ဘက်ကစားသမား နှစ်ဦးစလုံးထက် ဂိုးမျဉ်းနှင့် ပိုနီးနေလျှင် offside position ဖြစ်သည်။ လက်နှင့် လက်မောင်းကို ထည့်မစဉ်းစားပါ။ ဂိုးသမားကိုလည်း တူညီစွာ သတ်မှတ်သည်။
- ကိုယ့်ဘက်ခြမ်း (အလယ်မျဉ်းနောက်ဘက်) တွင် ရှိနေလျှင် offside position မဟုတ်ပါ။
- နောက်ဆုံးမှ ဒုတိယ ဆန့်ကျင်ဘက်ကစားသမားနှင့် တန်းတူ ရှိနေလျှင် offside position မဟုတ်ပါ။

Offside ပြစ်မှု ဖြစ်ရန် (Law 11.2)
Offside position ရှိသော ကစားသမားသည် ဖြတ်ကစားသည့် ဘောလုံးကို ထိသည့်အချိန်တွင် ဆက်လက် ဆုံးဖြတ်ခံရမည် မဟုတ်ပါ။ ပြစ်မှု ဖြစ်ရန် ထိုကစားသမားသည် active play တွင် ပါဝင်ရမည်၊ ဥပမာ -
- ဘောလုံးကို ကစားခြင်း သို့မဟုတ် ထိခြင်း — ဖြတ်ကစားသော ဘောလုံးကို ကိုယ်တိုင် ကစားခြင်း။
- ဆန့်ကျင်ဘက် ကစားသမားကို ဟန့်တားခြင်း — ဘောလုံးကို ကစားခွင့် မရအောင် တားဆီးခြင်း၊ မျက်စိမြင်ကွင်းကို ရှင်းရှင်းပိတ်ဆို့ခြင်း၊ ဘောလုံးအနီးတွင် ရန်တိုက်ခြင်း။
- အကျိုးအမြတ် ရယူခြင်း — ဂိုးတိုင်၊ ဘား၊ ရဲဘော်ကြီး သို့မဟုတ် ဆန့်ကျင်ဘက် ကစားသမားထံမှ ပြန်ထွက်လာသော ဘောလုံးကို ကစားခြင်း၊ သို့မဟုတ် ဆန့်ကျင်ဘက် ကစားသမားက ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ ကယ်တင်ခဲ့သော (deliberate save) ဘောလုံးကို ကစားခြင်း။
ဆန့်ကျင်ဘက် ကစားသမားက ဘောလုံးကို ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ ကစားပြီး (ဥပမာ ပေးပို့ခြင်း၊ သိမ်းဆည်းခြင်း၊ ရှင်းထုတ်ခြင်း) ထိုနောက် ပေးလိုက်သော ဘောလုံးကို offside position ရှိသူက လက်ခံခြင်းသည် အကျိုးအမြတ် ရယူခြင်း မဟုတ်ပါ၊ deliberate save မဟုတ်လျှင်။
ပြစ်မှု မဖြစ်သော အခြေအနေ (Law 11.3)
Offside position ရှိသော ကစားသမားသည် အောက်ပါ နည်းလမ်းဖြင့် ဘောလုံးကို တိုက်ရိုက် လက်ခံပါက offside ပြစ်မှု မဖြစ်ပါ — ဂိုးကစ် (goal kick)၊ ဘောလုံးထိုးထုတ်ခြင်း (throw-in) သို့မဟုတ် ထောင့်ကန် (corner kick)။ ထိုအခြေအနေများတွင် ဘောလုံးကို တိုက်ရိုက် လက်ခံခြင်း ဖြစ်ရမည်။
ပြစ်ဒဏ် (Law 11.4)
Offside ပြစ်မှု ဖြစ်ပါက ကိုယ့်ဘက်ခြမ်းတွင် ဖြစ်စေ၊ ဆန့်ကျင်ဘက်ခြမ်းတွင် ဖြစ်စေ ပြစ်မှု ဖြစ်ခဲ့သော နေရာတွင် indirect free kick ပေးရသည်။
နမူနာ ၅ ခု (ကိုယ်တိုင် ရေးသားသော သင်ကြားဥပမာများ)
အောက်ပါ ဇယားရှိ အခြေအနေများသည် Law 11 ၏ စာသားကို လက်တွေ့ အသုံးပြုရန် ရည်ရွယ်သော စမ်းသပ်ဥပမာများ ဖြစ်ပြီး၊ တိကျသော ပွဲ၏ အထောက်အထား သို့မဟုတ် ဗီဒီယို မဟုတ်ပါ။ ဆုံးဖြတ်ချက်သည် ပစ်ချက်အချိန် အခြေအနေအပေါ် မူတည်သည်။
| နမူနာ | အခြေအနေ (စမ်းသပ်ဥပမာ) | ရလဒ် | စည်းမျဉ်း |
|---|---|---|---|
| ၁ | တိုက်ခိုက်သမားသည် နောက်ဆုံးမှ ဒုတိယ ကာကွယ်သမားနှင့် တန်းတူ ရှိသည်။ ဖြတ်ကစားသော ဘောလုံးကို လက်ခံသည်။ | Onside (ပြစ်မှု မဟုတ်) | 11.1 (တန်းတူ) |
| ၂ | တိုက်ခိုက်သမားသည် ဆန့်ကျင်ဘက်ခြမ်းတွင် ဒုတိယ ကာကွယ်သမားထက် ဂိုးနားတွင် ရှိသည်။ ဖြတ်ကစားသော ဘောလုံးကို ထိသည်။ | Offside ပြစ်မှု | 11.1 + 11.2 |
| ၃ | နမူနာ ၂ နှင့် တူသော်လည်း ဘောလုံးသည် ဂိုးကစ် မှ တိုက်ရိုက် လာသည်။ | ပြစ်မှု မဟုတ် | 11.3 |
| ၄ | တိုက်ခိုက်သမားသည် offside position တွင် ရှိပြီး ဘောလုံးကို မထိသော်လည်း ဂိုးသမား၏ မြင်ကွင်းကို ရှင်းရှင်းပိတ်ဆို့သည်။ | Offside ပြစ်မှု | 11.2 (မြင်ကွင်းပိတ်ဆို့ခြင်း) |
| ၅ | တိုက်ခိုက်သမားသည် ကိုယ့်ဘက်ခြမ်း (အလယ်မျဉ်းနောက်) တွင် ရှိသည်။ | Onside | 11.1 (ကိုယ့်ဘက်ခြမ်း) |
ကိုယ်တိုင် စစ်ဆေးရန် အဆင့် ၄ ဆင့်
- ဘောလုံးကို ပေးသည့် အချိန်ကို သတ်မှတ်ပါ။ ဘောလုံးသည် ဘယ်ကစားသမားထံမှ ထွက်ခဲ့သလဲ။
- ဆန့်ကျင်ဘက်ခြမ်း၊ နောက်ဆုံးမှ ဒုတိယ ကာကွယ်သမား၏ ခေါင်း၊ ကိုယ်ခန္ဓာ သို့မဟုတ် ခြေထောက်နှင့် ဘောလုံးကို နှိုင်းယှဉ်ပါ။ လက်နှင့် လက်မောင်းကို မထည့်ပါ။
- ကစားသမားသည် ဘောလုံး ကစားရာတွင် ပါဝင်ခဲ့သလား၊ ဆန့်ကျင်ဘက်ကစားသမားကို ဟန့်တားခဲ့သလား စစ်ပါ။
- ဂိုးကစ်၊ ဘောလုံးထိုးထုတ်ခြင်း သို့မဟုတ် ထောင့်ကန်မှ ဖြစ်လာခဲ့သလား စစ်ပါ။ ဖြစ်လျှင် ပြစ်မှု မဖြစ်ပါ။
ကန့်သတ်ချက်များ
ဤဆောင်းပါးသည် Law 11 ၏ စာသားကို ရှင်းပြခြင်း ဖြစ်ပြီး ပွဲတစ်ပွဲအတွက် ဆုံးဖြတ်ချက် မဟုတ်ပါ။ ပြိုင်ပွဲအဆင့်အလိုက် ပြင်ဆင်ချက်များနှင့် VAR ၏ အသုံးပြုပုံ ကွဲပြားနိုင်သည်။ ဤဆောင်းပါး၏ နမူနာများသည် ကိုယ်ပိုင် ဥပမာများ ဖြစ်ပြီး ပွဲ၏ ဗီဒီယိုကို မကြည့်ရှုထားပါ။
တာဝန်သိစွာ ကစားပါ။ လောင်းကစားတိုင်း ငွေဆုံးရှုံးနိုင်သည်။ ဤဆောင်းပါးသည် စည်းမျဉ်းကို နားလည်စေရန်သာ ဖြစ်ပြီး ပွဲရလဒ် ခန့်မှန်းချက် သို့မဟုတ် အာမခံချက် မဟုတ်ပါ။ ဘတ်ဂျက်ကို ကြိုတင် သတ်မှတ်ပြီး ထိုပမာဏထက် မကျော်ပါနှင့်။